Nieuwjaarsrede 2020: Introspectie

Weer verhuist. Hopelijk blijft het zo. Een prachtige plek in Amsterdam voor mij, mijn vriendin en onze dochter. In een nog redelijk gemengde wijk, maar voor ons zaten er arbeidsmigranten met een westerse achtergrond dus euh :) #gentrificatie

Ik zit in een luxe positie. Een huis kunnen kopen in Amsterdam is al een luxe op zich. Toch voel ik mij nog steeds verwant met de linkse kant van het politieke spectrum. Alleen schijnt dat niet bij iedereen een populaire positie te zijn. De linkse politiek is het afgelopen jaar een gewild doelwit geworden van een uitdijende groep. FvD’ers, Nazi’s, Boeren, VVD’ers. En dat wringt toch ergens, want links ben je in de eerste plaats toch vooral omdat je betrokken bent, bij mensen die het financieel minder hebben, bij het milieu en het klimaat, bij gediscrimineerde minderheden. En het idee is dus dat die mensen, dieren, planten, planeet, geholpen dienen te worden vanuit de overheid (want democratisch en onpartijdig), iets dat (eenvoudig gezegd) het rechter deel van de politiek liever over laat aan de markt, kerkelijke instellingen, fondsen van rijke mensen, en vooral eigen verantwoordelijkheid. En dan wringt het dus dat je keer op keer veroordeeld wordt, voor allerlei zaken, zeker wanneer je ook nog eens GroenLinks bent. Dus toch weer even terugblikken op wat veroordelingen die ik het afgelopen jaar heb gehoord.

Één van de redenen dat Corbyn in Groot-Britannië het af heeft moeten leggen tegen de openlijk racisme aanzwengelende Boris Johnson is dat hij herhaaldelijk werd beschuldigd van anti-semitisme. Ook binnen GroenLinks zijn er af en toe weer geluiden om hard in te zetten op BDS (Boycot, Divestment and Sanctions) t.a.v. Israel en de bezette gebieden. Iets dat als antisemitisch wordt beschouwd. En terecht? Ergens wel. Gelijke monniken gelijke kappen. Er zijn meerdere bezette gebieden, onderdrukte volkeren, en wanneer het consequent wordt toegepast / hogere eisen stelt aan een land met overwegend Joodse inwoners dan is er tenminste de schijn van antisemitisme. Ook wordt er aan de linkerkant, zodra het over de jodenvervolging gaat, al vaak iets te snel voorbijgegaan aan dat leed van toen en wordt je er op gewezen dat er nu ook erge dingen (staan te) gebeuren… en de Palestijnen dan… Maar, hoewel fout, geloof ik niet of het anti-zionistische antisemitisme van dezelfde orde is als het traditionele anti-semitisme dat zich direct richt op het Joodse volk. Maar laten we er kritisch op zijn.

Tijdens één van de boerenprotesten reed er iemand met een grafkist voor Jesse Klaver rond. Oudejaarsdag werd er met karbit geschoten op een foto van Jesse Klaver. Alsof (groen) links de oorzaak was van het hele stikstofschandaal (Links heeft de afgelopen jaren nauwelijks geregeerd, en om de PvdA van de laatste 20 jaar nou links te noemen…). (Linkse) azijnzeikers in mijn tijdslijn werden echter na het lompe tracktor-tuig in Den Haag wel weer iets te snel geïrriteerd toen er in reactie op alle negatieve boeren protesten een boerenmarkt werd aangekondigd op de Dam. Ja, ok, links is tegen dierenleed, links is voor natuurbehoud. Dat zijn zaken die zich slecht verhouden tot de bio-industrie die onder jaren met CDA en VVD aan het roer, met behulp van de (Rabo)banken groot is gemaakt en waar veel van de huidige boeren hun geld mee verdienen.

De links-mensch heeft echter geen problemen met Nederlandse boeren op zich, sterker nog, bij voorkeur kopen ze lokaal. Het afknijpen door de machtige supermarkten en groothandelaren helpt de Nederlandse boer echter ook niet bij het boeren buiten de gebaande paden. Verandering is lastig, maar ik hoop dat de protesten minder dreigend kunnen worden. Ik zou graag zien dat de boeren in Nederland en links weer proberen gemeenschappelijke grond te vinden. Ik hoop toch dat dat mogelijk is.

Het lijkt erop dat er weinig linkse boeren zijn. Dus ja, schoenmaker blijf bij je leest, we weten niet van de hoed en de rand wanneer het op “boeren” aankomt. Maar we hebben wel bewijzen gezien dat het anders kan, het ligt in biologische winkels, en steeds vaker in normale supermarkten. Duurder wellicht. Misschien moeten we dus vlees minderen? Ja soja is dan nog steeds nodig, maar minder (en nee, het is niet zo dat dieren alleen gevoed worden met de buitenkant en de binnenkant allemaal voor de vleesvervangers is). En dan hebben we het nog niet eens gehad over biologisch boeren. Kan dat wel? Het varieert van het idee dat zonder gif er helemaal niet geboerd kan worden (biologische boeren mogen overigens gif gebruiken, maar niet alle soorten en hoe dan ook terughoudend). Daarnaast zijn mechanische oplossingen en idealiter wordt gezocht naar een oplossing die natuurlijk(er) is (goed gevoede bodem voor het gewas, natuurlijke vijanden tegen de plagen etc.) Maar kan de wereld gevoed worden met biologisch eten? De vraag kan ook omgekeerd worden: kan de wereld gevoed worden met land uitputtende, grond-vervuilende, intensieve landbouw? Ik ben een leek als het op het gebied van boeren aankomt, maar dat is, zo vrees ik, ook de gemiddelde bio-industrie-boer wanneer het aankomt op de alternatieve invullingen van diens vak.

Veel industrie gaat gepaard met vervuiling. Om bijvoorbeeld aluminium te maken zijn er grote hoeveelheden energie nodig en er komt er bij het proces zelf ook nog veel CO2 vrij. Als we dit soort bedrijven dezelfde energiebelasting zouden laten betalen als bijvoorbeeld consumenten en CO2 belastingen gaan opleggen dan jagen we dit soort bedrijven weg. Met zogenaamde klimaatwerklozen tot gevolg. En die bedrijven verplaatsen zich dan naar landen met minder strenge regelgeving. Zo gaat het verhaal veelal. Wel, totdat er fabrikanten zijn die wél in staat zijn om relatief energiezuinig aluminium te produceren en de tijd komt dat dat dan het enige is wat nog betaalbaar is, vanwege de verhoogde efficiëntie. Hadden we een voorspelbaarder beleid gehad met onze subsidies voor duurzame energie dan hadden we wellicht net zo’n kampioen gehad als Vestas in Denemarken. Links is misschien wat te graag het beste kindje van de klas, maar ik zie het probleem niet zo, vooralsnog zijn we dat van verre. Problemen moeten toch een keer opgelost worden. Nieuwe uitdagingen jagen innovatie aan.

Links is van oudsher de richting voor de arbeider. Een collectieve bescherming tegen de macht van het grote geld. En nu? Pro-vluchtelingen helpen, anti-zwarte piet, voor gelijke man-vrouw rechten, tegen vuurwerk, voor betaalbare zorg, voor schone lucht (al moeten we ophouden biomassa nog serieus te nemen). Wat heeft het volk hier nog aan? Aj. Ik zit in een redelijk geprivilegieerde bubbel. Hoog opgeleid, wit, goed inkomen, en beschik zelfs over voldoende kapitaal om mijzelf niet snel zorgen te hoeven maken. Wat weet ik van de noden van het volk. Wel, in de eerste plaats dat Het Volk niet bestaat. En het grondige geloof dat alle mensen gelijk zijn. Vandaar dat het steeds meer schipperen is. Maar goed onderwijs en goede gezondheidszorg is goed voor iedereen. En een woningcrisis, zou die er zijn als sociale verhuurders niet uitgeknepen werden met de verhuurdersheffing? Ik denk dat Het Volk er echt baat bij zou hebben, maar veel mensen die op de PVV/FvD stemmen, laten zich liever bang maken voor De Islamisering. Mensen met een kleurtje de schuld geven van door juist die politiek geproduceerde ellende. Toen ik opgroeide was dat toch écht fout.

(Terzijde: wit? We noemen ons toch zelf blank? wel blank suggereert kleurloos, neutraal, zeker vreemd wanneer je de andere kant ‘zwart’ noemt?) Maar nee, links heeft geen hekel aan witte mannen. Alleen is er wel twijfel bij de huidige status quo waarbij er veel monoculturen zijn binnen bedrijven, terwijl het land zelf toch écht diverser is. Het idee wordt vaak geopperd dat er voor de beste man/vrouw op de juiste plek wordt gekozen, maar studies wijzen er op dat er aan de aanbodkant al voorgesorteerd wordt op bepaalde kansen (IT is niets voor mij, want voor jongens), en aan de vraagkant toch wordt gediscrimineerd (hij/zij is “niet zoals wij zijn” / “past niet in het team”). En praktijkervaring leert dat er heel veel mannen zijn die echt niet altijd op hun plek zitten alleen vanwege hun kwaliteiten. Iets meer concurrentie op de arbeidsmarkt zodat écht de beste op de juiste plek komt, daar zouden sterke witte mannen wel tegen moeten kunnen, toch?

Zucht.

Hoe dan ook. Terwijl ik me weer druk heb gemaakt over mijzelf, mijn standpunten en mijn politieke kleur, mij heb ik me weer laten leiden door het rechtse narratief en wordt het weer lastiger om de temperatuursstijging nog binnen de anderhalve graad te houden (ook maar een arbitrair getal overigens, met nog steeds grote gevolgen, maar het zou nog als doel kunnen fungeren), daalt de biodiversiteit en is het hebben over ons volk versus het andere volk een normaal gesprek geworden. We moeten geld opzij gaan zetten voor betere kustverdediging, en proberen, met de rest van de wereld, te voorkomen in plaats van te genezen.

Op de hoogte blijven?

Maandelijks maak ik een selectie artikelen en zorg ik voor wat extra context bij de meer technische stukken. Schrijf je hieronder in:

Mailfrequentie = 1x per maand. Je privacy wordt serieus genomen: de mailinglijst bestaat alleen op onze servers.